RobertTECHNIEK · BEELD · NIEUWSGIERIGHEID

Commodore 64 · Hoofdstuk 04

Eindeloos wachten

De Commodore 64. Mijn eigen computer.

Scroll verder
Beeldbron

Compositie van vier bronfoto’s: TRS-80 Model I System — Dave Jones; witbalans Medvedev (CC BY-SA 4.0); MOS KIM-1 — Rama & Musée Bolo (CC BY-SA 2.0 FR); Commodore 64 — Evan-Amos (publiek domein); Sinclair ZX81 — Evan-Amos (CC BY-SA 3.0). Bewerking: met AI samengesteld, achtergronden verwijderd, licht en plaatsing afgestemd. De samengestelde beelden worden aangeboden onder CC BY-SA 4.0: desktopbeeld en mobiel beeld.

04 · Deel 1 — Hoe het begon

Eindeloos wachten

De Commodore 1530 Datasette was in de jaren tachtig een goedkope manier om programma's en spelletjes op gewone cassettebandjes op te slaan. Het was een oerdegelijk ding, met een mechanische teller en een vrijwel onverwoestbare behuizing.

Commodore 1530 Datasette met cassetteluik, bedieningsknoppen en bandteller
Commodore 1530 Datasette

Het enige grote nadeel: het laden ging tergend langzaam.

De standaardlaadroutines van de C64 haalden slechts enkele tientallen bytes per seconde. De dataoverdracht was vooral ontworpen om betrouwbaar te zijn, niet om snel te werken. Gegevens werden vastgelegd als elektrische pulsen van verschillende lengtes. Bovendien werden programma's tweemaal opgeslagen, om fouten bij het lezen te kunnen opvangen.

De Datasette was dus echt tergend langzaam.

Hoe het destijds in mijn leven kwam weet ik niet meer, maar ik gebruikte altijd een programmaatje dat de laad- en savesnelheid enorm versnelde. Iedereen die ik kende en met wie ik programma's uitwisselde, gebruikte dat.

Eerst dit programmaatje laden, dan SYS 49152 invoeren, en vanaf dat moment kon ik gewoon met de normale LOAD- en SAVE-commando's werken. Alleen ging het nu zo'n zeven tot tien keer sneller!

C64 BASIC V2-reconstructie met LOAD "", PRESS PLAY ON TAPE, READY., SYS 49152, READY., SAVE "MIJN PROGRAMMA" en PRESS RECORD & PLAY ON TAPE
SYS 49152

Voor mijn gevoel was mijn Datasette daarmee ongeveer even snel als de diskdrive van de Commodore 64.

Hoe kon dat zoveel sneller?

Ik heb later opgezocht hoe die versnelling technisch mogelijk was.

Het verschil zat niet in de cassetterecorder zelf, maar in de software die het signaal schreef en interpreteerde.

  • De standaardroutine gebruikte relatief lange pulsen en veel extra informatie om fouten te voorkomen.
  • Een turbolader gebruikte kortere pulsen en een efficiëntere codering.
  • De laadsoftware bepaalde aan de hand van de tijd tussen de pulsen welke bits waren opgeslagen.
  • Daardoor kon dezelfde cassette veel meer gegevens per seconde verwerken.

De prijs was dat een iets versleten cassette of een verkeerd afgestelde leeskop sneller problemen gaf.

En dat gebeurde regelmatig.

Als iemand anders een programma op een cassette had opgeslagen, was die soms niet leesbaar. Als je dan een dun stukje papier onder de cassette legde, tilde je die iets hoger op de leeskop, waardoor het vaak nét WEL lukte!

Analoge oplossingen voor vroegere digitale problemen.

Beeldbronnen

Commodore 1530 Datasette: Bilby / Wikimedia Commons · CC BY 3.0. Webversie verkleind en omgezet naar WebP.

Commodore 64

← Alle hoofdstukkenDe Commodore 64. Mijn eigen computer.